blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.
Digitale technologie en digitale media zijn overal aanwezig: van computers en mobiele telefoons tot huishoudelijke apparaten en speelgoed. Zelfredzaam zijn in een wereld waarin digitale technologie zo'n grote rol speelt, vraagt om specifieke vaardigheden. Maar ook om begrip van hoe technologie werkt en bewustzijn van de volle breedte van de mogelijkheden en de beperkingen ervan. Leerlingen laten uitgroeien tot digitaal vaardige, kritische en creatieve burgers die bewust kunnen deelnemen aan een steeds verder digitaliserende samenleving, dat is het doel van het leergebied.
Op de meeste scholen is er al aandacht voor praktische digitale vaardigheden, ziet Nataša: “Scholen leren leerlingen werken met computers en software te gebruiken voor tekstverwerking. Er is aandacht voor het omgaan met digitale bronnen en op sommige scholen zijn er ook activiteiten voor programmeren. Maar het leergebied is breder dan dat. Doordat nu in de kerndoelen is vastgelegd wat er aan bod moet komen, weten scholen beter waar ze aan toe zijn. Dat kan hen helpen bij het maken van doordachte keuzes in hun onderwijsaanbod.” Martin vult aan: “Aandacht besteden aan digitale geletterdheid is niet meer vrijblijvend, maar moet nu een structurele plek krijgen in alle scholen.”
Hoewel leerlingen opgroeien in een wereld vol digitale technologie, betekent dat volgens Martin niet dat ze ook digitaal geletterd zijn. “Leerlingen besteden veel tijd online. Ze zien daar veel kansen, maar zijn zich vaak niet bewust van beperkingen en risico’s ervan. Om veilig en bewust online te handelen is het belangrijk dat je weet hoe digitale platforms werken. Hoe wordt er omgegaan met mijn persoonsgegevens en hoe bepaalt AI welke video's ik in mijn feed te zien krijg?” In de kerndoelen is er daarom ook aandacht voor het herkennen van risico’s van digitale platforms. En voor vaardigheden om jezelf en anderen online te beschermen. Nataša geeft een aantal voorbeelden: “Hoe kies ik een veilig wachtwoord, hoe geef ik mijn online identiteit vorm en hoe communiceer ik respectvol online?”
In de kerndoelen is ook aandacht voor de wisselwerking tussen digitale technologie, digitale media, de mens en de samenleving én de rol die leerlingen daar zelf in spelen. Nataša: “Ze leren onder andere hoe digitale media ingezet kan worden om maatschappelijke betrokkenheid te genereren. Denk bijvoorbeeld aan het onderzoeken van de mogelijkheid om een online crowdfunding op te zetten om de plaatselijke muziekschool te ondersteunen.”
De keerzijde komt ook aan bod. Martin: “Leerlingen leren dat technologie niet neutraal is en analyseren hoe samenlevingen afhankelijk zijn van grote technologiebedrijven. Maar ook dat mensen hier invloed op kunnen hebben. Bijvoorbeeld door in de les te discussiëren over regelgeving voor de ontwikkeling van AI of door zelf toekomstscenario's te ontwikkelen waarin technologie op een positieve of negatieve manier bijdraagt aan de samenleving.”
Scholen bepalen zelf hoe ze de inhoud van het leergebied aanbieden. Volgens Nataša lenen onderdelen van digitale geletterdheid zich er bij uitstek voor om gecombineerd te worden met onderwerpen van andere leergebieden. “Veel scholen zetten digitale technologie al in voor alledaagse werkprocessen van leerlingen, bijvoorbeeld het werken met spreadsheats of het maken van presentaties. Elk leergebied biedt weer andere mogelijkheden. Bij Nederlands gaat het dan bijvoorbeeld om het kritisch zoeken naar digitale bronnen, bij rekenen en wiskunde om het werken met data en bij mens en maatschappij kun je denken aan het gesprek over de wisselwerking tussen digitale technologie en de samenleving. Zo ontstaat een rijk en samenhangend curriculum waarin digitale kennis en vaardigheden op een natuurlijke manier verweven zijn met inhouden van andere leergebieden.”
Naast digitale geletterdheid zijn ook voor acht andere leergebieden nieuwe kerndoelen opgeleverd.
Je vindt de nieuwe kerndoelen in de kerndoelenbundels. Download de bundels op actualisatie van de kerndoelen, SLO. En hoewel ze nog niet zijn vastgelegd in de wet kun je hier al wel mee aan de slag.
blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.