blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.
Voor het leergebied mens en natuur ontwikkelden we, samen met het onderwijsveld, nieuwe kerndoelen voor het po en vo.
Je vindt ze in de kerndoelenbundels op Actualisatie van de kerndoelen - SLO.
Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) start nu het traject om de kerndoelen vast te leggen in wet- en regelgeving.
We werken nog aan de functionele kerndoelen voor mens en natuur. Deze leveren we in 2027 op aan het ministerie van OCW.
Wil je nu al aan de slag? Op de webpagina Aan de slag vind je tips.
Wil je op de hoogte blijven? Meld je dan aan voor de automatische updates. Je ontvangt dan nieuws, blogs en publicaties over de functionele kerndoelen.
Fase van beproeven van conceptkerndoelen mens en natuur
In deze serie krijg je antwoord op veelgestelde vragen van leraren, schoolleiders en vakexperts over de actualisatie van de kerndoelen. Deze keer: wat is een kerndoel (niet)?
Lees verder
Op 21 november 2025 leverden we de definitieve conceptkerndoelen mens en natuur op aan OCW. Wat verandert er ten opzichte van de huidige kerndoelen? En wat gaan leerlingen hiervan merken?
Lees verderAardrijkskunde heeft als vak fysisch-geografische en sociaal-geografische invalshoeken. De sociaal-geografische inhouden en invalshoeken zijn binnen het leergebied mens en maatschappij terug te vinden. De fysisch-geografische inhouden zijn bij het leergebied mens en natuur terug te vinden.
Tussen de leergebieden mens en maatschappij en mens en natuur heeft afstemming plaatsgevonden zodat er geen dubbelingen bestaan. Tegelijkertijd is het van belang om te benadrukken dat deze opdeling kunstmatig is en er altijd sprake is van wederzijdse beïnvloeding: de natuurlijke omgeving beïnvloedt mensen en samenlevingen, en mensen beïnvloeden hun natuurlijke omgeving. Onderwijs ontstaat altijd uit een mix van kerndoelen.
Duurzaamheid is expliciet opgenomen in kerndoelen bij de leergebieden mens en maatschappij, mens en natuur en burgerschap en daarmee wettelijk verplichte inhoud. Daarnaast fungeert het thema in andere leergebieden als context of toepassingsgebied.
Mens en maatschappij
In mens en maatschappij is duurzaamheid stevig verankerd in kerndoel 25B (po)/24B (vo) over maatschappelijke vraagstukken. Daarin wordt duurzaamheid geplaatst in de context van onderzoek doen: leerlingen leren maatschappelijke problemen – waaronder duurzame vraagstukken – analyseren met behulp van kennis, denkwijzen en vaardigheden. Andere kerndoelen, zoals kerndoel 26B (po)/25B (vo) over de aarde als leefomgeving en kerndoel 28A (po)/27B (vo) over economische keuzes en hun impact op de natuurlijke omgeving, dragen inhoudelijk bij aan het begrijpen van duurzame ontwikkeling. Voor het vo wordt daar in kerndoel 25C het evalueren van toekomstscenario's en in kerndoel 27 het begrip van economische keuzes op de leefomgeving aan toegevoegd. Het curriculum richt zich daarmee niet alleen op het omgaan met de gevolgen van bijvoorbeeld klimaatverandering, maar ook op het ontwikkelen van vermogens om verandering te bewerkstelligen en innovatieve oplossingen te bedenken.
Mens en natuur
Ook in mens en natuur krijgt duurzaamheid een duidelijke plek. Een paar voorbeelden: kerndoel 29A (po/vo) benadrukt het belang van dat leerlingen onderzoeken welke mogelijkheden, perspectieven en oplossingen er zijn voor verschillende vraagstukken en wat dit met je doet. Duurzaamheid, gezondheid, natuurbeheer en ruimtelijke inrichting worden daarbij expliciet genoemd. Werken aan kerndoel 32 (po)/33 (vo) geeft de leerlingen inzicht in (veranderingen) in natuurverschijnselen, weer, klimaat en ecosystemen en de menselijke invloed hierop en afhankelijkheid ervan. Met kerndoel 30C (po/vo) geven we aandacht aan energievraagstukken. Voor vo is dat aan planetaire grenzen verbonden.
Burgerschap
In het leergebied burgerschap is duurzaamheid onderdeel van maatschappelijke betrokkenheid. Hierbij gaat het nadrukkelijk over het nemen van verantwoordelijkheid voor het welzijn van anderen en het bijdragen aan de samenleving. Dit is terug te vinden in kerndoel 21B (po)/20B (vo).
Andere leergebieden
In leergebieden als digitale geletterdheid, kunst & cultuur, rekenen-wiskunde en Nederlands fungeert het thema als context of toepassingsgebied. Daarmee krijgen scholen ruimte om duurzaamheid op verschillende manieren te verbinden met hun onderwijs.
Lees verder in de nieuwsupdate Duurzaamheid verankerd in nieuwe kerndoelen.
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.