blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.
Bij mens en natuur gaat het over natuurwetenschappen en technologie en hun aard en de interacties tussen mens en natuur. Leerlingen onderzoeken hoe kennis, techniek en menselijk gedrag de wereld beïnvloeden. En ontdekken hun plaats in de wereld. Het is een leergebied waarin verschillende disciplines samenkomen en dat komt in de nieuwe kerndoelen nog duidelijker naar voren.
In de nieuwe kerndoelen zijn de verbindingen tussen kennis en vaardigheden duidelijk zichtbaar. Dit maakt het voor de leraar makkelijker om in de les deze verbinding op te zoeken. Robbert geeft een voorbeeld: “Denk aan een proef met wel en niet geschuurde verzinkte spijkers in water. Door zelf te observeren en te zien dat alleen de ongeschuurde verzinkte spijker niet roest, ontdekken leerlingen hoe zink beschermt tegen corrosie. En door ze vervolgens te stimuleren vragen te stellen vanuit verschillende denkwijzen, leren ze niet alleen te begrijpen wat er gebeurt, maar ook hoe je tot betrouwbare kennis komt.
In de nieuwe kerndoelen is de directe omgeving van de kinderen een belangrijk vertrekpunt. Ze beginnen met wat ze daar zien. Marijn geeft voorbeelden van hoe dit er in de praktijk uit kan zien: “Leerlingen gaan bijvoorbeeld het schoolplein op om te onderzoeken welke beestjes er onder een stoeptegel leven, of ze meten de luchtkwaliteit rondom school. Het leergebied stimuleert leerlingen om nieuwsgierig te zijn, vragen te stellen en zelf te onderzoeken. Dat kan starten vanuit iets dichtbij, zoals het onderzoeken van de werking van een tandwiel bij de fiets van een klasgenootje. Of, wanneer de dagen in de winter korter worden, het simuleren van de beweging van de aarde om de zon. Maar het kan ook aansluiten bij grote maatschappelijke vraagstukken, bijvoorbeeld rondom duurzaamheid. Leerlingen kunnen verschillende vormen van energieopslag onderzoeken of overstromingsrisico’s op verschillende plekken in Nederland berekenen.”
Nieuw is de expliciete aandacht voor onderzoek en de aard van natuurwetenschappen en technologie. Leerlingen leren hoe wetenschappelijke kennis wordt opgebouwd, welke keuzes wetenschappers maken en wat eerlijk, verantwoordelijk en zorgvuldig onderzoek inhoudt.
Robbert: “Ze gaan bijvoorbeeld in gesprek over de mogelijke consequenties voor een onderzoek wanneer een wetenschapper betaald wordt door een bedrijf.” Volgens Marijn is het belangrijk dat deze stap is gezet: “We sluiten hiermee aan bij internationale ontwikkelingen en curricula. Leerlingen leren niet alleen natuurwetenschappelijke feiten, maar ook kritisch kijken naar informatie en onderzoek. Een belangrijke vaardigheid.”
De nieuwe kerndoelen bieden ruimte voor verschillende invullingen. Scholen kunnen de inhoud in afzonderlijke vakken aanbieden, vakken bundelen of de inhoud in projecten aan bod laten komen.
Marijn licht toe: “De basis voor mens en natuur wordt gevormd door denk- en werkwijzen die op alle vakinhouden betrekking hebben. Dit maakt het eenvoudiger om bijvoorbeeld thematisch en projectmatig onderwijs te bieden, over leergebieden en traditionele schoolvakken heen. En bijvoorbeeld ook verbindingen te maken met wiskunde, taal en kunst. Het geeft leerlingen de kans om te zien hoe verschillende disciplines in de echte wereld samenkomen.”
Naast mens en natuur zijn ook voor acht andere leergebieden nieuwe kerndoelen opgeleverd.
Je vindt de nieuwe kerndoelen in de kerndoelenbundels voor het po en onderbouw van het vo. Download de bundels op actualisatie van de kerndoelen, SLO. En hoewel ze nog niet zijn vastgelegd in de wet kun je hier al wel mee aan de slag.
blijf op de hoogte
Altijd als eerste op de hoogte van de laatste ontwikkelingen? Meld je dan aan voor onze automatische updates. Je ontvangt dan een mail als wij een nieuwsbericht plaatsen.